CHUYÊN ĐỀ:
“Sử dụng thí nghiệm để dạy học tích cực về lực đẩy Archimedes”
(mạch năng lượng và sự biến đổi)
Đối tượng thực hiện: lớp 8A7
Thực hiện kế hoạch năm học 2025 – 2026 của trường THCS Kim Sơn, sáng ngày 22 tháng 11 năm 2025, nhóm KHTN đã tổ chức thành công chuyên đề: “Sử dụng thí nghiệm để dạy học tích cực về lực đẩy Archimedes – mạch năng lượng và sự biến đổi” tại lớp 8A7. Buổi chuyên đề có sự tham dự của ban giám hiệu, tổ phó, nhóm trưởng cùng các giáo viên trong nhóm.
Trong dạy học Vật lí ở trường THCS, việc tổ chức cho học sinh tham gia các hoạt động thực hành, thí nghiệm giữ vai trò hết sức quan trọng. Qua thí nghiệm, học sinh không chỉ được quan sát hiện tượng, mà còn được tự mình khám phá, kiểm chứng và rút ra kiến thức, từ đó hình thành tư duy khoa học, kỹ năng thực hành và thái độ học tập tích cực.
Bài “Lực đẩy Archimedes” là một nội dung trọng tâm trong chương trình Vật lí 8, có nhiều hiện tượng thực tế sinh động gắn với đời sống, như vật nổi – vật chìm, tàu thuyền trên biển, khinh khí cầu... Tuy nhiên, trong thực tế giảng dạy, nhiều học sinh vẫn ghi nhớ công thức một cách máy móc, chưa hiểu sâu bản chất của lực đẩy, chưa biết vận dụng kiến thức vào thực tiễn. Một phần nguyên nhân là do hoạt động thí nghiệm chưa được khai thác hiệu quả, giáo viên còn thiên về lý thuyết, chưa phát huy được vai trò chủ động của học sinh.
Chuyên đề “Sử dụng thí nghiệm để dạy học tích cực bài Lực đẩy Archimedes” nhằm đổi mới phương pháp dạy học Vật lí theo hướng phát triển năng lực, giúp học sinh:
- Tự khám phá và chiếm lĩnh kiến thức qua hoạt động thực nghiệm;
- Phát triển tư duy logic, kỹ năng giải quyết vấn đề;
- Nhận thức được mối liên hệ giữa kiến thức vật lí với đời sống thực tiễn.
Chuyên đề cũng góp phần thực hiện mục tiêu đổi mới giáo dục phổ thông hiện nay, trong đó nhấn mạnh đến việc dạy học tích cực, lấy học sinh làm trung tâm, đồng thời nâng cao năng lực nghề nghiệp của giáo viên trong việc tổ chức và khai thác thí nghiệm Vật lí.